Om onze website gebruiksvriendelijker en persoonlijker te maken, gebruiken wij cookies. Bezoek je onze website, dan ga je akkoord met deze cookies.
Minddistrict
Nieuws & Blogs

Onderzoek in de spotlight: chronische somatische ziekten en ehealth

Ehealth and somatic disease

In deze aflevering van 'Onderzoek in de spotlight' gaat Frank Snoek in op het toenemende gebruik van begeleide zelfhulp door patiënten en hulpverleners . "Het ideale systeem zou moeiteloos door iedereen kunnen worden gebruikt." Snoek is professor medische psychologie en hoofd van deze afdeling bij Amsterdam UMC.

Snoeks onderzoeksfocus is psychosociale diabetologie. Dat wil zeggen dat hij psychische klachten als angst en depressie onderzoekt bij mensen met een chronische somatische ziekte, met name diabetes. Op dit moment werkt hij aan de ontwikkeling van online begeleide zelfhulpprogramma's voor mensen met diabetes en huidziekten.

Uitval bij online programma’s terugdringen

"In mijn onderzoek zijn we bezig psychologie in te zetten in medische zorg. We nemen bestaande cognitieve gedragstherapieën en passen die aan aan de specifieke wensen en behoeften van mensen met een chronische ziekte." Tot nu toe zijn vooral online zelfhulpprogramma's gangbaar en effectief gebleken. Maar die hebben een keerzijde: veel mensen haken af. Snoek wil het succespercentage verhogen; dat is nu iets meer dan de helft van de patiënten. "We werken aan het vergroten van de flexibiliteit van de programma's en het verhogen van de betrokkenheid van de patiënt. Hopelijk herstellen dat veel meer mensen; kunnen we de kwaliteit van al die mensen verbeteren."

"We onderzoeken niet zomaar. Er is een klinisch doel waarom we dit doen."

Foto van Frank Snoek Frank Snoek

Onderzoek vs. implementatie

Ondanks het huidige succes van ehealth in Nederland, maakt Snoek zich zorgen dat de vooruitgang zich beperkt tot de onderzoekswereld. "Ik denk dat ehealth op onderzoeksniveau behoorlijk ver gevorderd is, maar het is nog steeds niet breed genoeg geïmplementeerd. En dat terwijl vooruitgang door blijft gaan." Toch verwacht hij een verandering in die situatie. Ten eerste omdat de middelen om face-to-facecoaching in ziekenhuizen aan te bieden heel beperkt zijn. Ten tweede ziet hij dat de druk van zorgverzekeraars om meer ehealth toe te passen toeneemt. "We zullen komende jaren waarschijnlijk de aantallen in gebruik van ehealth flink zien groeien," voorspelt Snoek.

Weerstand bij patiënten en hulpverleners

Met die aantallen bedoelt Snoek het aantal patiënten. Tegelijkertijd merkt hij dat patiënten weerstand hebben. "Niet veel patiënten zijn op dit momente geïnteresseerd in ehealth of vragen er actief naar." De nieuwigheid speelt daarbij volgens hem zeker een rol. "Mensen kennen het nog niet, onbekend maakt onbemind. Ze vrezen ook dat ehealth ten koste gaat van het persoonlijk contact met hun zorgverlener."

"We zullen meer ehealth gaan gebruiken, mede omdat de middelen om face-to-facecoaching in ziekenhuizen aan te bieden beperkt zijn."

Zorgverleners zelf zijn ook onderdeel van het probleem, vindt Snoek, omdat ze over het algemeen de noodzaak niet zien van technologie in de zorg. "In alle eerlijkheid: ze verrichten goed werk. Ze willen alleen dat dingen bij het oude blijven; ze zitten niet te wachten op drastische veranderingen in hun dagelijkse praktijk. Ik denk wel dat we komende jaren vooruitgang zullen boeken," glimlacht hij.

De toekomst: ehealth volledig geïntegreerd in de zorg

Snoek gelooft dat ehealth een belangrijke plaats zal innemen in de toekomst van de behandeling van psychische aandoeningen bij patiënten met chronische somatische aandoeningen. Daarin zal in meer gebruik gemaakt worden van zelfmanagement. Hij is zelf een project gestart voor een begeleid zelfhulpprogramma voor mensen met diabetes en depressieve klachten. "Dit project combineert online behandeling met face-to-facecontact. Eerder werd enkel het één of het ander aan aangeboden."

Personalisatie staat hoog op de agenda

Snoek is enthousiast over de mogelijkheden, en onderzoekt de combinatie online en face to face ook bij een groep dermatologie-patiënten. "Daardoor leren we weer beter hoe je interventies het best kunt ontwerpen en implementeren. Personalisatie is belangrijk en staat hoog op de agenda."

Denkend aan de toekomst ziet Snoek een situatie voor zich waarin ehealth en e-mental ehealth volledig geïntegreerd zijn in de zorg, en waar technische rompslomp tot het verleden behoort. "Het ideale systeem, hoe dat er ook uit zou zien, zou moeiteloos door iedereen gebruikt kunnen worden. Het helpt professionals echt contact te leggen met patiënten en andere professionals." Hij glimlacht als hij eraan toevoegt: "en er zijn misschien functionaliteiten waar we nu nog niet eens over kunnen dromen."

Wil je meer weten?

VU Medisch Centrum en het AMC zijn onderdeel van Minddistrict's global research network. Op onze onderzoekspagina kun je meer lezen over het netwerk en de researchprojecten.

Lees ook eerdere afleveringen in deze blogserie: